Küratör: Ceren Erdem
Sergi, ayırt edici bakışlarını işlerinin merkezine oturtan Jessie Edelman, Raha Raissnia ve Summer Wheat’i bir araya getiriyor. Sanatçıların her biri, sanat üretiminin mahiyetinin geleneksel biçimlerin, mecraların ve tekniklerin üzerine çalışarak incelendiği ve çözümlendiği kavramsal ve figüratif pencereler sunuyor. Kullanılan malzemelerin ve üretim süreçlerinin sınırları zorlanıyor. Değer sistemleri, cinsiyet, iş gücü ve zaman kavramı üzerine sorularla yüzleştiren sahneler, romantikten kasvetliye çeşitlilik gösteren görsel bir yelpazeye yayılıyor. Resimler, günümüzün dikkat dağıtan görsel akışında sürüklenen bizleri, yavaşlamaya ve düşünmeye itiyor; izleyen, aynı zamanda izlenen figürler, yalın ama yüklü ortamlarda karşımıza çıkıyor.
Raha Raissnia’nın sergideki yüksek kontrastlı siyah-beyaz resimlerinin esin kaynağı sanatçının kendi filmleri. Raissnia, resim yapmayı yönetmenlerden ve müzisyenlerden öğrendiğini söylüyor. Sanatçının filmleri, desenleri ve resimleri arasında katmanlı bir bağ var. Resimlerin, film sahnelerinden ayrışan ters köşe kompozisyonları panelin yüzeyine hafifçe resmedilmiş ve daha sonra yağlı boya ve tutkal ile detaylandırılmış. Sanatçının filmlerindeki erken dönem işlerine referans veren, arkeolojik sürecinin yansımaları 35 mm slayt ve 16 mm film projeksiyonlarıyla birleşiyor. Raissnia’nın Sumi mürekkepi ve sıkıştırılmış kömür kullandığı desen ve kolajları da benzer bir şekilde görsel transferlerden oluşuyor. Raissnia’nın işlerinin hepsinde kullandığı malzemenin maddeselliği ön planda. Sanatçı, yoğun bir şekilde görülen farklı dokularla, jest ve fotoğraf, figüratif ve soyut arasındaki ikilikleri eşit şekilde kullanmaya dikkat ediyor. İşlerde, belirsiz yerler, irrasyonel mimariler arasında geçiş sağlanıyor. Raissnia resim ve filmleri arasındaki ilişkiyi şöyle açıklıyor: ‘Resimlerimle filmlerde yakaladığım dünyaya soyutlama getiriyorum; filmlerim de resimlerime gerçeklik unsurları ekliyor.’ Burada izleyiciye düşen sanatçının işlerinde iki mecranın kullanımını, eğer mümkünse, ayrıştırabilmek.
Jessie Edelman, resim tarihinden güncel sanat üzerinde etkisi olmuş meseleleri ele alıyor. Son dönem işlerinde izleyici figürü, resmin konusunu şekillendiriyor. İzleyicinin konumunu mizansenleştiren sanatçı, figürün doğada kendini nasıl konumlandırdığı üzerine yoğunlaşıyor. Film, seyahat fotoğrafları, izlenimci resimler gibi farklı imgeleri kullanan Edelman’ın resimlerinde dokulu, el hareketleriyle yapılmış fırça darbeleri ve zengin bir renk paleti görülüyor.
Summer Wheat’in resimlerindeki dışavurumcu yapı ve renk, malzemenin ve sürecin sınırlarını zorluyor. Konusunu figür ve betimleme üzerine kuran sanatçı, akrilik boyayı tel örgüden geçirdiği resim tekniğini kullanarak yoğun, teltik yüzeyler yaratıyor. Wheat, Mısır piktografisi ile kadın figürünün gücünü ortaya çıkarmayı amaçlıyor. Erkeklerin su döktüğü, balık kestiği, arabaları ittiği, günlük hayatı sürdürdükleri resimlere bakan Wheat, kadınları aynı kompozisyonlara oturtarak aynı hikayeyi farklı bir şekilde anlatmak istiyor. Büyük ölçekli duvar dokumaları, erkeksi rollerin kadınlar tarafından üstlenildiği bir arı kovanına bakılan pencereler olarak görülebilir.
Dünyalar Çarpışırken sergisinde sanatçıların gizli izleyicileri açığa çıkarken her işin içinde izleyiciler ve işler birbirlerini yansıtmaya başlıyor. Dirimart Direktörü Ceren Erdem’in düzenlediği sergi, 28 Ekim 2017’ye kadar Dirimart Nişantaşı’nda görülebilir.
